Оқу практикасы туралы ақпарат
«6В05208 – Экология және табиғатты пайдалану» білім беру бағдарламасының 1-курс білім алушылары Л.Н. Гумилев атындағы Еуразия ұлттық университетінің Қолданбалы экология зертханасы мен Қарағанды облысындағы «Қарқаралы» мемлекеттік ұлттық табиғи паркінің базасында оқу практикасынан сәтті өтті.
Оқу практикасы екі кезең бойынша ұйымдастырылды. Бірінші кезең 2026 жылғы 1–7 маусым аралығында Л.Н. Гумилев атындағы Еуразия ұлттық университетінің базасында өткізіліп, білім алушылардың теориялық даярлығын жетілдіруге, практиканың әдістемелік негіздерімен таныстыруға, зертханалық жабдықтармен жұмыс істеу дағдыларын қалыптастыруға, экологиялық зерттеулердің заманауи әдістерін меңгеруге және химиялық реагенттермен, биологиялық материалдармен жұмыс істеу кезіндегі еңбек қауіпсіздігі талаптарын игеруге бағытталды. Зертханалық сабақтар барысында білім алушылар қоршаған орта объектілерінен алынған сынамаларды дайындау және талдау әдістерін меңгеріп, эксперименттік зерттеулер жүргізу, алынған нәтижелерді өңдеу және ғылыми тұрғыдан интерпретациялау дағдыларын қалыптастырды.
Практиканың екінші кезеңі 2026 жылғы 8–14 маусым аралығында «Қарқаралы» мемлекеттік ұлттық табиғи паркінің аумағында өткізілді. Бұл кезеңде далалық экологиялық зерттеулердің негізгі жұмыстары жүзеге асырылып, теориялық білімдерді табиғи жағдайда бекітуге, табиғи экожүйелерді кешенді зерттеуге және экологиялық мониторинг пен қоршаған ортаның жай-күйін бағалау саласындағы кәсіби құзыреттерді дамытуға ерекше назар аударылды.
Далалық зерттеулер барысында білім алушылар Қарқаралы мемлекеттік ұлттық табиғи паркінің табиғи кешендерін жан-жақты зерттеді. Маршруттық бақылаулар әртүрлі экожүйелерді қамтып, олардың құрылымдық ерекшеліктерін, биоалуантүрлілігін және экологиялық жай-күйін бағалауға мүмкіндік берді. Зерттеулер пәнаралық сипатта жүргізіліп, экология, ботаника, қоршаған орта химиясы және энтомология бағыттарын қамтыды. Практика барысында студенттер геоботаникалық сипаттама жасау, биоалуантүрлілікке мониторинг жүргізу, табиғи орта компоненттерінен сынамалар алу және зерттелетін аумақтардың экологиялық жағдайына бастапқы бағалау жүргізу әдістерін меңгерді.
Зерттеу жұмыстары барысында батпақты ойпаңдар, қылқанжапырақты орман алқаптары, жартасты өңірлер мен ашық ландшафттарды қоса алғанда, табиғи экожүйелердің әртүрлі типтері зерттелді. Сонымен қатар табиғи кешендерге антропогендік әсер ету деңгейіне бағалау жүргізілді. Маршруттық зерттеулер нәтижесінде жекелеген аумақтарда тұрмыстық қалдықтардың жиналуы және жартастарға жазулардың қалдырылуы сияқты рекреациялық жүктеменің белгілері анықталды. Бұл білім алушылардың антропогендік факторлардың қоршаған ортаға әсерін бағалау және экологиялық мәселелерді анықтау бойынша практикалық дағдыларын қалыптастыруға ықпал етті.
«Қарқаралы» мемлекеттік ұлттық табиғи паркінде өткен оқу практикасы студенттерге алған теориялық білімдерін табиғи жағдайда іс жүзінде қолдануға мүмкіндік берді. Практика барысында білім алушылар табиғи кешендердің экологиялық жағдайына мониторинг жүргізуге, қоршаған орта компоненттерінен кейінгі зертханалық талдау үшін сынамалар алуға, сондай-ақ биоалуантүрлілікті сақтау мен табиғи экожүйелерді қалпына келтіруге бағытталған табиғат қорғау іс-шараларымен танысуға қатысты.
Практика нәтижесінде білім алушылар табиғи экожүйелердің қызмет ету заңдылықтары туралы білімдерін тереңдетіп, зертханалық және далалық экологиялық зерттеу әдістерін меңгерді, экологиялық мониторинг жүргізу, қоршаған ортаның жай-күйін бағалау және антропогендік әсерді анықтау бойынша кәсіби тәжірибе жинақтады. Сонымен қатар практика болашақ экологтардың кәсіби құзыреттерін қалыптастыруға, ғылыми-зерттеу дағдыларын дамытуға және экологиялық жауапкершілігін арттыруға ықпал етті.
Практика қорытындысы бойынша барлық білім алушылар комиссия алдында оқу практикасының нәтижелері бойынша есептерін сәтті қорғады. Қорғау барысында орындалған зерттеу жұмыстарының нәтижелері таныстырылып, комиссия мүшелерінің сұрақтарына жан-жақты әрі негізделген жауаптар берілді. Есептер белгіленген талаптарға сәйкес рәсімделіп, олардың құрамына практика күнделігі, иллюстрациялық материалдар, фотосуреттер, бейнематериалдар, далалық бақылаулардың нәтижелері және зертханалық зерттеулердің қорытындылары енгізілді. Білім алушылар өз есептерінде практиканың мақсаты мен міндеттерін толық ашып, практика базасына және зерттеу объектілеріне жалпы сипаттама берді, орындалған жұмыстарды, алынған нәтижелерді жан-жақты сипаттап, жүргізілген зерттеулердің қорытындылары бойынша ғылыми негізделген тұжырымдар жасады. Барлық білім алушылар оқу практикасы бойынша атқарылған жұмыстардың нәтижелері туралы есеп берді. Комиссия мүшелерінің сұрақтарына жауап берді. Студенттердің есептері талапқа сай дайындалды, иллюстрациялық материалдар, бейнероликтер, күнделіктер тапсырылды. Баяндамаларда білім алушылар практиканың мақсаттары мен міндеттерін ашып, тәжірибе базасы мен жұмыс істеген объектілеріне жалпы сипаттама берді, орындалған жұмыстарды сипаттап қорытынды жасады.
